İranın nüvə proqramı ilə bağlı müddəalar nə dərəcədə sərtdir?

Tarixi təcrübə göstərir ki, bu tip danışıqlar adətən həftələr, hətta aylarla davam edir və yekun nəticəyə gətirib çıxaracağına dair heç bir təminat olmur.

Əsas müzakirə mövzularından biri İranın uranı zənginləşdirmə fəaliyyətinə dair öhdəliklərinin necə yoxlanılacağı olacaq. Nəzarət və monitorinq mexanizmləri üzrə danışıqların mürəkkəb və uzunmüddətli olacağı gözlənilir.

Bundan əlavə, İranın yüksək zənginləşdirilmiş uran ehtiyatlarının taleyi də ən mübahisəli məsələlərdən biri olaraq qalır. Bu ehtiyatlar ABŞ Prezidenti Donald Trampın əvvəlki administrasiyası dövründə 2015-ci il nüvə sazişindən çıxmasından sonra formalaşıb və onların ölkədən çıxarılması və ya məhv edilməsi ilə bağlı fikir ayrılıqları danışıqların istənilən mərhələsində çətinlik yarada bilər.

Tehran uzun illərdir nüvə silahı əldə etmək niyyətində olmadığını bəyan edir. Bu səbəbdən bəzi müşahidəçilər hesab edirlər ki, İranın belə bir öhdəliyi yenidən sənəd üzərində təsdiqləməsi praktiki baxımdan ciddi dəyişiklik yaratmaya bilər. Bununla belə, Ağ Ev mümkün razılaşmanı mühüm diplomatik uğur kimi təqdim etməyə çalışır. Vaşinqtonun sazişin detalları barədə hələlik məhdud məlumat verməsi ABŞ Konqresində də müəyyən suallar doğurub.

Respublikaçı senator John Kennedy jurnalistlərin sualını cavablandırarkən bildirib ki, razılaşma barədə fikir formalaşdırmaq üçün əvvəlcə sənədin mətnini görmək lazımdır. Senator İran rəhbərliyinə etimad göstərmədiyini vurğulayaraq, sazişin məzmununun diqqətlə araşdırılmasının vacibliyini qeyd edib.

Analitiklər hesab edirlər ki, memorandumun yekun mətninə Respublikaçılar Partiyasının reaksiyası xüsusi əhəmiyyət daşıyacaq. Məlumatlara görə, daha əvvəl təqdim olunan layihələrdən birində istifadə edilən bəzi ifadələr Respublikaçılarda narazılıq yaratmış və nəticədə sənədin yenidən işlənməsi üçün Tehrana geri göndərilməsinə səbəb olmuşdu.

Bu səbəbdən sazişin yalnız İranın deyil, ABŞ daxilindəki siyasi qüvvələrin də razılığını qazanması onun gələcək taleyində mühüm rol oynayacaq.

© 2026. Politic Signal